Present Simple: czas, którym opisujesz swoje życie

Kiedy używamy czasu Present Simple?

Rutyny i nawyki. Czynności, które powtarzają się regularnie.

She works from home on Fridays.
W piątki pracuje z domu.

Fakty i prawdy ogólne. Prawa natury, twierdzenia naukowe, rzeczy, które były prawdą wczoraj i będą jutro.

Water boils at 100 degrees.
Woda wrze w stu stopniach.

Stany, uczucia i opinie. To, co czujesz, wiesz, myślisz albo posiadasz.

I know what you mean.
Wiem, co masz na myśli.

Rozkłady jazdy i programy. Także wtedy, gdy mowa o przyszłości.

The 7:42 to London Paddington leaves from platform three.
Pociąg o 7:42 do Londynu odjeżdża z peronu trzeciego.

Zdania z whenever, when i if. Present simple stoi po whenever i when w znaczeniu „zawsze, kiedy”, a także po if w zdaniach warunkowych typu zerowego i pierwszego.

Whenever it rains, the bus is late.
Zawsze, gdy pada, autobus się spóźnia.

If it rains, we’ll stay at home.
Jeśli będzie padać, zostaniemy w domu.

W drugim zdaniu present simple stoi tylko po if, a część główna ma już przyszłość.

Budowa zdania

Czasownik ma formę podstawową, taką jak bezokolicznik bez to. Zmienia się tylko przy he, she, it, gdzie dostaje końcówkę -s. Przy pozostałych osobach zostaje bez zmian: I work, you work, we work, they work, ale he / she / it works.

Zdanie	I / you / we / they	he / she / it
Twierdzące	I live in Gdańsk.	She lives in Gdańsk.
Przeczące	I don’t live in Gdańsk.	She doesn’t live in Gdańsk.
Pytające	Do you live in Gdańsk?	Does she live in Gdańsk?

Do i does to czasowniki posiłkowe. W pytaniach i przeczeniach same nic nie znaczą, tylko pomagają zbudować zdanie. Polski nie ma niczego podobnego i dlatego tak łatwo o nich zapomnieć. Uwaga: do bywa też czasownikiem głównym, jak w zdaniu Do you do your homework? Pierwsze do jest pomocnicze, drugie znaczy „robić”.

Pytania i krótkie odpowiedzi

Szyk pytania jest stały: czasownik posiłkowy, podmiot, czasownik główny w formie podstawowej. Krótka odpowiedź powtarza czasownik posiłkowy, bez czasownika głównego.

Do you like this café? Yes, I do. / No, I don’t.

Does he want to go skiing? Yes, he does. / No, he doesn’t.

Pytania otwarte zaczynamy od zaimka lub przysłówka, po którym idzie zwykły szyk pytania: what, where, when, why, how often, what time, how many, how much.

Where does she work? How often do you go to the cinema?

Ta nieszczęsna końcówka -s

Zasady pisowni są krótkie:

• Zwykle dodajemy samo -s: work → works, live → lives.
• Po -ss, -sh, -ch, -x i -o dodajemy -es: pass → passes, wash → washes, watch → watches, relax → relaxes, go → goes, do → does.
• Spółgłoska + y zmienia się w -ies: study → studies, try → tries, copy → copies.
• Samogłoska + y dostaje zwykłe -s: play → plays, buy → buys, say → says.
• Have jest nieregularne: has.

Czasowniki, które nie lubią formy ciągłej

Czasowniki stanu opisują to, co dzieje się w głowie albo co posiadamy, a nie to, co robimy rękami. Prawie zawsze występują w present simple, nawet jeśli mówimy o tej chwili. Formie ciągłej poświęciłem osobny wpis: present continuous. Należą do nich między innymi: know, understand, remember, believe, want, need, like, love, hate, prefer, own, belong, mean, seem, cost, feel, think.

I want a coffee.
Chcę kawy. Nigdy: I am wanting a coffee.

This jumper costs thirty quid.
Ten sweter kosztuje trzydzieści funtów. Jumper to brytyjski sweter, Amerykanin powie sweater, a quid to potoczny funt.

Kilka z nich zmienia znaczenie w formie ciągłej. I think it’s fine znaczy „uważam, że jest w porządku”, ale I’m thinking about it znaczy „zastanawiam się nad tym”. Podobnie I see (rozumiem) i I’m seeing the dentist on Tuesday (mam umówioną wizytę).

Słowa, które zdradzają, że to czas Present Simple

Przysłówki częstotliwości: always, usually, often, sometimes, rarely, seldom, never. Stoją przed czasownikiem głównym, ale po to be.

She always arrives late. Ale: She is always late.

Wyrażenia typu every day, every Friday, once a week, at the weekend, from time to time stoją zwykle na końcu zdania, a czasem na początku.

We go to the cinema once a month. Every day I get up at six.

Inne użycia, o których warto wiedzieć

• Cytowanie tekstów. Mówimy, co jest napisane na tablicy albo w liście: The letter says the weather in Bristol is terrible.
• Opowiadanie z dramaturgią. Teraźniejszość ożywia relację o wydarzeniach: And then he opens the door and walks out.
• Nagłówki gazet. Wydarzenia opisuje się w teraźniejszości: Prime Minister resigns.

Szybki test

1. My brother ______ (not / eat) meat.
2. ______ your parents ______ (live) in Gdańsk?
3. The chemist’s ______ (open) at nine every morning.
4. She ______ (study) medicine in Bristol.
5. Who ______ (want) a coffee?
6. Whenever it ______ (rain), we stay in.

Odpowiedzi:

1. doesn’t eat. Po doesn’t czasownik jest w formie podstawowej.
2. Do … live. Your parents to „oni”, więc do.
3. opens. Rutyna, podmiot w trzeciej osobie liczby pojedynczej.
4. studies. Spółgłoska + y zmienia się w -ies.
5. wants. Pytanie o podmiot, więc bez does i z końcówką -s.
6. rains. Po whenever stoi present simple, a it to trzecia osoba.

Zdania do nauczenia się na pamięć

Przykładowe zdania do nauczenia się na pamięć, aby lepiej utrwalić czas Present Simple. Każde zdanie ćwiczy inną regułę z tego wpisu, więc kolejność nie jest przypadkowa.

1. I get up at seven every morning.Wstaję o siódmej każdego ranka.
2. She works in a hospital.Ona pracuje w szpitalu.
3. We don’t watch much television.Nie oglądamy dużo telewizji.
4. He doesn’t drink coffee after six.On nie pije kawy po szóstej.
5. Do you live near here?Mieszkasz niedaleko?
6. Does your brother speak English?Czy twój brat mówi po angielsku?
7. I usually take the bus to work.Zwykle jeżdżę do pracy autobusem.
8. She is always late.Ona zawsze się spóźnia.
9. I know exactly what you mean.Wiem dokładnie, co masz na myśli.
10. The shop opens at nine and closes at six.Sklep otwiera się o dziewiątej i zamyka o szóstej.

Zadanie na dziś: opisz swój zwykły dzień w pięciu zdaniach w present simple, a potem zamień trzy z nich na przeczenia i pytania.